Historia Studium Języków Obcych Politechniki Białostockiej

Nauka języków obcych znalazła się w programach dydaktycznych Uczelni już w pierwszych latach istnienia. Początkowo, ze względu na niewielką liczbę studentów, zatrudniono lektorów języków obcych wyłącznie na godzinach zleconych. W 1964 roku powołano do życia Studium Praktycznej Nauki Języków Obcych przy Wyższej Szkole Inżynierskiej w Białymstoku. Chociaż w pierwszym okresie swego istnienia Studium organizacyjnie podlegało Wydziałowi Budowlanemu, a później Wydziałowi Ogólnotechnicznemu, od samego początku miało pełną autonomię. Na stanowisko kierownika Studium został powołany rusycysta, mgr Aleksander Bołtryk.
 
 
Początkowo Studium zatrudniało niewiele osób: w 1965 roku pracowały 2 osoby na pełnym etacie oraz 4 osoby na godzinach zleconych. Zajęcia językowe były prowadzone na Wydziale Budownictwa Lądowego, Wydziale Elektrycznym, Wydziale Mechanicznym i Wydziale Ogólnotechnicznym. W 1969 roku utworzono w Studium dwa zespoły językowe: Zespół Lektorów Języka Rosyjskiego oraz Zespół Lektorów Języków Zachodnioeuropejskich. Kierownikiem pierwszego Zespołu została mgr Zinaida Bagniuk (Dziermańska), która pełniła tę funkcję nieprzerwanie do 1996 roku. Kierownikiem drugiego Zespołu została mgr Irena Bruzda-Szymaniuk, która pełniła swą funkcję nieprzerwanie do chwili przejścia na emeryturę, tj. do 1990 roku.
 
Lata 70-te to zmiana siedziby SPNJO. Następuje przeprowadzka na ul. Wiejską, gdzie Studium uzyskało nowe pomieszczenia – w tym laboratoria językowe oraz nowoczesny – na owe czasy – sprzęt elektroniczny.
 
 
W 1976 roku Zespół Lektorów Języków Zachodnioeuropejskich został podzielony na: Zespół Lektorów Języka Angielskiego i Zespół Lektorów Języka Niemieckiego, do którego organizacyjnie  włączono również lektora języka francuskiego. Na kierownika Zespołu Lektorów Języka Angielskiego została powołana Rose Prajs, rodowita Angielka, która pełniła tę funkcję do 1981 roku. tj. do momentu przejścia na emeryturę. Dynamiczny rozwój Uczelni znajdował odbicie w zatrudnieniu coraz większej liczby nauczycieli języków obcych, w tym  native speakerów. Byli oni coraz lepiej przygotowani do wykonywanego zawodu. Większość z nich regularnie uczestniczyła w kursach i stażach zagranicznych, brała udział w konferencjach krajowych oraz podnosiła kwalifikacje zawodowe na studiach podyplomowych. Praktyczna znajomość języków obcych zyskiwała coraz wyższą rangę w społeczeństwie. Fakt ten znalazł swój wyraz we wprowadzeniu języka obcego jako przedmiotu egzaminacyjnego dla kandydatów na I rok studiów dziennych, a także w rozszerzonych programach nauczania języków obcych. Liczba godzin lekcyjnych przeznaczonych na nauczanie języków obcych wzrosła w latach 70. i 80. Studenci zaczęli się uczyć nie tylko języka codziennego i literackiego, ale także pracowali na tekstach specjalistycznych związanych z kierunkiem studiów. Miało to ich należycie przygotować do samodzielnego korzystania z literatury fachowej, zapewnić pełne uczestnictwo w zagranicznych konferencjach naukowych oraz ułatwić kontakty zawodowe.
 
 
Wiek XXI przynosi kolejne zmiany w historii Studium. W roku 2002 przechodzi na emeryturę kierownik SPNJO - mgr Aleksander Bołtryk, który zarządzał Studium przez  niemal 40 lat. Kierownikami zostają kolejno: dr hab. Roman Hajczuk i mgr Alina Jabłońska Domurat.
 
Kadencja 2005-2008 to czas zmian w podejściu do nauczania języków obcych nie tylko lektorów i wykładowców, ale przede wszystkim władz Uczelni – owocuje to wprowadzeniem obowiązkowego egzaminu z języka obcego na zakończenie lektoratu, wówczas na poziomach B1 i B2, co pozwala na intensywniejszą pracę z językiem specjalistycznym dostosowanym do specyfiki poszczególnych wydziałów W 2006 roku na mocy zarządzenia JM Rektora Studium uzyskało prawo do wydawania Uczelnianych Certyfikatów Językowych na poziomach odpowiadających skali CEFR.
 
Najważniejszym dokumentem programowym staje się zatwierdzony zarządzeniem Rektora PB w 2006 roku Regulamin Studium, wprowadzający m. in. funkcję zastępcy kierownika, Kolegium Studium, komisję egzaminacyjną, a ponadto umożliwiający prowadzenie działalności komercyjnej.
 
Istotnym wydarzeniem, podkreślającym zachodzące zmiany w Studium Języków Obcych PB, staje się od roku 2007 członkostwo w strukturach Stowarzyszenia Akademickich Ośrodków Nauczania Języków Obcych SERMO – członkostwo integrujące jednostkę z podobnymi jej na innych uczelniach wyższych w kraju i za granicą.
 
W tym samym roku następuje kolejna duża zmiana – nazwa jednostki ulega skróceniu do formy ‘Studium Języków Obcych’ – drobna korekta pozwalająca w pełniejszy sposób oddać profil działalności: nauczanie nie przebiega już tylko na lektoratach, ale są prowadzone kursy języków obcych w ramach działalności Polilingua Kursy Językowe (do dzisiaj z kursów językowych organizowanych przez Studium skorzystało ponad 2000 osób), przeprowadzane są egzaminy na wewnętrzne (Uczelniany Certyfikat Językowy) i zewnętrzne certyfikaty językowe – TELC (w latach 2005-2010) i ETS GLOBAL (od 2008 roku do dzisiaj egzamin TOEIC zdawało ok. 670 osób, zarówno studentów, jak również pracowników Uczelni) oraz egzaminy doktorantów ze znajomości języków obcych, jak również do roku 2009 egzaminy dla studentów ubiegających się o stypendium w ramach programu Erasmus, w Studium wykonywane są również tłumaczenia dla społeczności akademickiej. Wart podkreślenia jest również fakt, iż od roku 2011 102 pracowników Uczelni uzyskało poświadczenie znajomości języka obcego na poziomie B2.
 
Wraz ze zmianami w całym szkolnictwie wyższym hasłem przewodnim w kolejnych latach działalności Studium staje się skrót KRK – Krajowe Ramy Kwalifikacji. Dla Studium oznacza to niewielką rewolucję w opracowywaniu programów kształcenia. SJO jest gotowe na nowe wyzwania: wszyscy nauczyciele przechodzą wewnętrzne i zewnętrzne szkolenia, zostają powołani koordynatorzy przedmiotów, odpowiedzialni za formułowanie oraz publikację sylabusów, zespoły dydaktyczne opracowują programy nauczania w oparciu o zakładane efekty kształcenia zgodne ze studiowanymi kierunkami czy specjalnościami. Dzięki gorącemu poparciu ówczesnej Prorektor ds. Studenckich i Dydaktyki dr hab. inż. Katarzyny Zabielskiej-Adamskiej, prof. PB udaje się przeprowadzić w roku 2010 pierwszy egzamin centralny z języków obcych na poziomie B2 – ogromne przedsięwzięcie organizacyjne dla wszystkich pracowników Studium – w jednej sesji brało udział nawet do 1000 studentów. Egzamin centralny to ciągle poszerzana oferta poświadczania znajomości języka obcego na poziomie B2 – od roku 2012 następuje podział egzaminu z języka angielskiego na trzy profile: ogólny, techniczny i biznesowy – jest to wyjście naprzeciw potrzebom studentów oraz jeszcze ściślejszy związek z profilem studiów.
 
Przy dość nerwowych ruchach kadrowych na wielu uczelniach wyższych w Polsce, Studium może być usatysfakcjonowane przychylnością władz Uczelni: w roku 2011 zostaje ustalona minimalna liczba godzin z języka obcego dla studentów studiów stacjonarnych – 150 godzin na studiach pierwszego stopnia oraz 30 godzin na studiach drugiego stopnia; język obcy jest nauczany również na studiach trzeciego stopnia. Kolejni Rektorzy PB rozpisują konkursy na stanowiska lektorów i wykładowców języków obcych, nasze szeregi zasilają nowi pracownicy pionu administracyjno-technicznego – od roku 2011 utworzono nowy etat na stanowisku specjalisty ds. administracyjnych, a od roku 2014 – pół etatu dla pracownika technicznego ds. informatycznych.
 
Nie sposób wymienić wszystkich wyróżnień i nagród, które stają się udziałem naszych pracowników: to m. in. coroczne nagrody Rektora PB, odznaczenia i medale uczelniane, ministerialne i państwowe, jak również, warte szczególnego podkreślenia, pozytywne i wyróżniające oceny okresowe pracowników.
 
 
Studium Języków Obcych to nie tylko praca dydaktyczna i organizacyjna, to również -  a może przede wszystkim – misja popularyzacji uczenia się języków obcych oraz promowania marki Studium Języków Obcych i wreszcie Politechniki Białostockiej. SJO organizuje szereg imprez kulturalnych i dydaktyczno-naukowych. W życiu Uczelni i w środowisku akademickim miasta Studium jest obecne na Dniach Otwartych Politechniki Białostockiej, podczas kolejnych edycji Podlaskiego Festiwalu Nauki i Sztuki i w Dniu Akademickim, na Salonie Maturzystów.
 
W latach 2005-2006 SJO organizuje Dni Otwarte z szeregiem imprez.
 
 
Promowanie uczenia się języków obcych to również trzy edycje konkursu na prezentację w języku obcym (2011-2013),  coroczna organizacja I etapu olimpiad językowych dla uczelni technicznych z języka angielskiego i niemieckiego oraz Konkurs Piosenki Rosyjskiej (2011 r.) i Konkurs Piosenki Obcojęzycznej (2014 r.).
 
 
W latach 2004 – 2012 SJO ma swoją siedzibę w pomieszczeniach Domu studenckiego Alfa. W roku 2012 przychodzi upragniona chwila zmiany siedziby – tym razem jest nią Centrum Nowoczesnego Kształcenia.
 
Dwie nauczycielki Studium: mgr Alina Jabłońska Domurat oraz mgr Elżbieta Sieńko rozpisują projekt i organizują od podstaw dwie edycje Intensywnych Kursów Języka Polskiego EILC. Kursy te cieszą się dużym zainteresowaniem, ich kontynuacją staje się idea wprowadzenia nauczania języka polskiego jako obcego do oferty edukacyjnej Studium. Ogromny sukces organizacyjny zostaje doceniony w ubiegłym roku, kiedy zostaje przyznane I miejsce w kategorii instytucjonalnej dla SJO PB w konkursie EDUinspiracje, organizowanym przez Fundusz Rozwoju Systemu Edukacji, za projekt Intensywne Kursy Języka Polskiego EILC. Temat konkursu to: „Historie sukcesu – jak udział w programach edukacyjnych wpłynął na funkcjonowanie instytucji i nasze życie?”
 
Pracownicy Studium coraz aktywniej biorą udział w wyjazdach dydaktycznych organizowanych przez Biuro Współpracy Międzynarodowej. W Studium pojawiają się studenci i nauczyciele z całej Europy.
 
W roku jubileuszowym Studium organizuje w dniach 30-31 maja we współpracy ze Stowarzyszeniem SERMO międzynarodową konferencję naukowo-dydaktyczną na temat: Internacjonalizacja akademickich ośrodków nauczania języków obcych. Konferencja zakończyła się dużym sukcesem i spotkała się z bardzo pozytywnym odbiorem uczestników z kraju i zagranicy.
 
 
Obecnie Studium Języków Obcych  to  2 zespoły dydaktyczne: Zespół Języka Angielskiego oraz Zespół Języka Niemieckiego i Rosyjskiego liczące w sumie 34 nauczycieli akademickich.
Studium dzisiaj to codzienna praca dydaktyczno-organizacyjna, udział w szkoleniach czy tworzenie pomocy dydaktycznych.
 
Kierownikiem SJO jest od roku 2008 mgr Wioletta Omelianiuk, zastępcą – mgr Halina Bramska, sekretariatem kieruje mgr inż. Edyta Kiersnowska. Dział techniczny to mgr Anna Kryńska i mgr Maciej Śleszyński.